Y Bywgraffiadur Cymreig



A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



EDWARDES , DAVID EDWARD ( Bywg. , 169a) bu f. 19 Gorffennaf 1898 ( West Wales Records , II, 206).

Atodiadau a chywiriadau:

EDWARDES , DAVID EDWARD ( 1832 - 1898 ), cyfieithydd ; g. 14 Hydref 1832 ym mhlwyf Llanllawddog , sir Gaerfyrddin , mab Edward a Margaret Edwardes , Rhydargaeau . Yr oedd ei dad yn Ymneilltuwr , ac ef a gadwai siop y pentref . Addysgwyd Edwardes yn lleol, mae'n debyg, cyn iddo fyned i Brifysgol Glasgow , lle y gwnaeth enw iddo'i hun trwy gipio'r wobr flaenaf mewn athroniaeth (moeseg), a'r fedal arian a gwobr mewn athroniaeth (seicoleg) . Cymerodd radd M.A. yn 1865 . Ei gyfraniad mwyaf sylweddol i ysgolheictod yw ei gyfieithiad o Alcestis ( Euripides ) i Gymraeg . Am hyn rhannodd ef a David Rowlands (’ Dewi Môn ’) wobr o £100 yn eisteddfod Aberdâr , 1885 . Cyhoeddwyd y ddau gyfieithiad mewn un gyfrol gan Gymdeithas yr Eisteddfod Genedlaethol yn 1887 . Bu Edwardes yn gurad yn Nhalacharn 1866-9 , Llandeloy 1869-72 , Dinas ( Penfro ) 1872-4 , Llanllwchaiarn 1874-5 , S. Paul ( Llanelli ) 1875-7 , Begelly 1880-4 , a Rudbaxton 1886-8 . Ar 22 Hydref 1888 sefydlwyd ef yn rheithor Hodgeston , sir Benfro , ac yno y treuliodd weddill ei ddyddiau. Bu f. rywbryd yn Hydref 1898 .

Llyfryddiaeth:

  • Crockford's Clerical Directory , 1858 ff , 1898 , 414;
  • llawysgrifau a dogfennau'r Eglwys yng Nghymru yn Ll.G.C.;
  • Yr Alcestis chwareugerdd Roegaidd , Llundain, 1887 ( Euripides ), 1887 .

Awdur:

Dr David Jenkins, C.B.E., M.A., D.Litt., (1912-2002), Penrhyn-coch, Aberystwyth