Y Bywgraffiadur Cymreig


A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



WILLIAMS , JOHN ( 1854 - 1921 ), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd ;

g. 24 Rhagfyr 1854 yn Cae'r-gors , Llandyfrydog , sir Fôn . Hanoedd ei dad, John Williams , o gymdogaeth Mynydd y Garn , a'i fam, Jane Rowland , o Gemaes . Symudodd y teulu pan oedd ef yn 9 oed i Fiwmares . Yno yn 1871 aeth i'r ysgol ramadeg a gedwid gan John Evans , ac wedyn gan Hugh Williams ( 1843 - 1911 ) [q.v.] . Dechreuodd bregethu yn 1873 ac yn 1875 aeth i Goleg y Bala o dan Dr. Lewis Edwards . Yn 1878 daeth i fugeilio eglwys Brynsiencyn . Enillodd boblogrwydd yn fuan fel pregethwr a chadwodd ef hyd ei fedd. Yn 1895 symudodd i Prince's Road , Lerpwl . Yn 1899 priododd ag Edith Mary Hughes ; ganwyd iddynt fab a dwy ferch. Ymddeolodd o ofal bugeiliol yn 1906 a dychwelodd i Fôn gan wneud ei gartref yn Llwyn Idris , Brynsiencyn . Bu f. 1 Tachwedd 1921 , a chladdwyd ef ym mynwent Llanfaes ger Biwmares . Meddai ar bersonoliaeth hardd, llais a pharabl cryf a chroyw, iaith gyfoethog, dychymyg byw, crebwyll treiddgar, a huodledd digymar. Cydnabyddid ef fel y meistr mwyaf ar areithyddiaeth glasurol yn y pulpud Cymreig . Bu'n llywydd cymdeithasfa'r Gogledd , 1907 ; llywydd y gymanfa gyffredinol , 1913 ; darlithydd Davies , 1921 . Bu iddo ran flaenllaw yn ffurfiad y fyddin Gymreig ddechrau rhyfel 1914-8 , a gwnaed ef yn gaplan mygedol iddi. Yn 1917 anrhydeddwyd ef â'r radd o D.D. gan Brifysgol Cymru . Y mae cofiant iddo gan R.R. Hughes ( 1929 ) a chyhoeddwyd dwy gyfrol o'i bregethau ( 1922 , 1923 ).

Ffynonellau:

  • Y Parchedig John Williams, D.D., Brynsiencyn (Caernarfon, 1929) ;
  • gwybodaeth bersonol.

Awdur:

Y Parchedig John Edward Hughes, B.D., (1879-1959), Brynsiencyn

Blwyddyn Cyhoeddi: 1953-54