Fe'i gweithiodd ei hunan a'i fyfyrwyr yn ddidrugaredd ar hyd ei yrfa. Pan yng Nghroesoswallt , cyhoeddodd dalfyriad o Social Religion Mathias Maurice [q.v.] , a thalfynid o esboniad John Owen [q.v.] ar yr Hebreaid bu iddo wedyn ran yn y gwaith o gyhoeddi gweithiau Doddridge a Jonathan Edwards ; cyhoeddodd gryn nifer o bregethau ac o anerchiadau — casglwyd rhai o'r rhain, yn bedair cyfrol ( 1862 ) gan Evan Davies ( 1805 - 1864 ) [q.v.] . Ond ei gampwaith oedd An Essay on the Equity of Divine Government … 1813 ; yn hwn, ceisiodd gysoni pen-arglwyddiaeth Duw â rhyddid a chyfrifoldeb dyn, gan ddal bod yr Iawn yn ‘gyffredinol.’ Dyma lyfr gwir bwysig yn ei ddydd, nid yn unig yn Lloegr ond hefyd yng Nghymru . Serch mai Seisnig , bron yn gyfan gwbl, fu gyrfa Edward Williams , ac mai yn Saesneg y sgrifennai, y mae eto'n ffigur amlwg yn hanes ei enwad yng Nghymru . Mewn adwaith yn erbyn Arminiaeth ac Ariaeth ‘gwŷr Caerfyrddin ,’ yr oedd arweinwyr Ymneilltuaeth yng Nghymru wedi ymchwelyd (megis yr ymchwelodd y Methodistiaid wedyn yng nghyfnod John Elias , mewn adwaith yn erbyn Wesleaeth ) at uchel-Galfiniaeth . Edward Williams yn bennaf a ddechreuodd droi'r llanw'n ôl. Disgybl iddo ef (yng Nghroesoswallt ) oedd John Roberts [q.v.] o Lanbrynmair , tad y ‘system newydd’ a welir yn dylanwadu ar wŷr fel Michael Jones [q.v.] mewn gwrthgyferbyniad i'r ‘hen system’ a gynrychiolid gan George Lewis [q.v.] . Ac nid yn ei enwad ei hun yn unig chwaith y darllenid Equity Edward Williams , fel y dengys hanes Evan Evans (‘ Ieuan Glan Geirionydd ’) a Chofiant John Jones, Talsarn . Tri lladmerydd newid yn niwinyddiaeth tri enwad yng Nghymru yng nghwrs y 19fed g. oedd Edward Williams o Rotherham yr Annibynnwr , John Philip Davies o Dredegar [q.v.] y Bedyddiwr , a Lewis Edwards o'r Bala (yn ddiweddarach ac mewn dull gwahanol).