PHILLIPS
,
THOMAS
(
1806
-
1870
),
gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd ac ysgrifennydd Cymdeithas y Beiblau yng Nghymru
;
g.
15 Mawrth 1806
yn
Llanymddyfri
. Effeithiwyd arno gan
ddiwygiad 1819
, a dechreuodd
bregethu
yn
1821
, gan fwriadu mynd i'r genhadaeth dramor, ond yn
1825
, ar fin mynd i
Goleg Cheshunt
i'w baratoi, gofynnwyd iddo ymgymryd â chenhadaeth dros y
Methodistiaid Calfinaidd
yn
y Gelli
(
Hay
), a bu yno am 10 mlynedd yn
cenhadu
ac yn
cadw ysgol
. Ddechrau
1836
, penodwyd ef yn
ysgrifennydd
dros
Gymru
i
Gymdeithas y Beiblau
, a symudodd i dref
Henffordd
. Bu'n hynod lwyddiannus fel
ysgrifennydd
, ac ar adeg ei farw ef oedd swyddog hynaf y gymdeithas; arno ef, yn
1853
, y rhoddwyd gofal dathliad ei jiwbili — ar yr achlysur hwnnw y cyhoeddodd
Llyfr y Jubili
,
1854
. Cyhoeddodd hefyd gatecism ar
Babyddiaeth
, a aeth drwy sawl argraffiad, a
The Welsh Revival
,
1860
. Yr oedd yn drefnydd medrus;
cymerth ran flaenllaw yng nghychwyniad cymanfa gyffredinol y Methodistiaid Calfinaidd
, ac ef oedd ei hail
lywydd
(
1865
). Bu f. yn
Henffordd
,
28 Hydref 1870
. Y mae cofiant
Saesneg
iddo, a gyfieithwyd yn
1871
, ac ysgrif lawn yn
Y Gwyddoniadur
, y seiliwyd y nodyn hwn arni; gw. hefyd
Cardiff Catalogue
.
Mab hynaf iddo oedd
THOMAS
PHILLIPS
(
1832
-
1900
), a brentisiwyd i
Thomas
Gee
ac a gyhoeddodd,
1856
,
Llawiadur i'r Iaith Seisonig
; cafodd urddau yn
Eglwys Loegr
yn
1859
, a graddiodd o
Goleg Iesu
,
Rhydychen
, yn
1866
;
cadwai ysgol
yn
Beckenham
(
Foster
,
Alumni Oxon.
;
Asaph
).
Awdur:
Yr Athro Emeritus Robert Thomas Jenkins, C.B.E., D.Litt., Ll.D.,
F.S.A., (1881-1969), Bangor
