Y Bywgraffiadur Cymreig



A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



IEUAN GETHIN ap IEUAN ap LLEISION ( fl. c. 1450 ), bardd, uchelwr o Faglan yn sir Forgannwg , ac un o ddisgynyddion llwyth Caradog ab Iestyn ap Gwrgant ; yn ôl rhai arwyddfeirdd , e.e. Gruffudd Hiraethog yn Pen. MS. 178, i (43) , priododd â merch Tomas ab Ifor Hael . Croesewid beirdd y Gogledd a Deheubarth i'w lys ym Maglan , a chafwyd mewn llawysgrifau ddau gywydd iddo gan feirdd ei gyfnod, sef un gan Ieuan Ddu ap Dafydd ab Owain , a marwnad gan Iorwerth Fynglwyd . Cadwyd llawer o'i farddoniaeth, ac yn ei phlith gywydd i Owain Tudur o Benmynydd , a gyfansoddwyd pan garcharwyd ef yn Newgate , cywydd marwnad i blant y bardd sydd hefyd yn ddychan i'r nodau a'u lladdodd, cywydd i'w fab, ac awdl farwnad i un o'i ferched. Ymddengys mai ffug yw hanes Iolo Morganwg ' am Ieuan , sef amdano'n ymladd o blaid Owain Glyndŵr ym Morgannwg , yn gorfod ffoi i Fôn , a chael dychwelyd ymhen amser wedi talu ohono ddirwy.

Llyfryddiaeth:

  • Jones a Lewis , Mynegai i Farddoniaeth y Llawysgrifau , a , 1928 ;
  • ‘Dictionary of Welsh Biography.’ 27 cyf., N.L.W. MSS. 9251–77 ;
  • Cymru yn hanesyddol, parthedegol, a bywgraphyddol , 1875 ;
  • J. Davies , Antiquæ linguæ Britannicæ et linguæ Latinæ, dictionarium duplex , 1632 ;
  • Iolo Manuscripts. A selection of Ancient Welsh Manuscripts…from the collection made by Edward Williams, Iolo Morganwg , 1848 ;
  • G. J. Williams , Iolo Morganwg a Chywyddau'r Ychwanegiad , 1926 , 1926, 111 ;
  • G. J. Williams , Traddodiad Llenyddol Morgannwg , 1948 ;
  • J. Morgan Williams , ‘The Works of some Fifteenth Century Glamorgan Bards' (traethawd M.A. Prifysgol Cymru, 1923 ).

Awdur:

Miss Ray Looker, (Mrs Ray Morgan), Caerdydd / Rhymni