HUGHES
,
ROWLAND
(
1811
-
1861
),
gweinidog Wesleaidd
;
g.
6 Mawrth 1811
yn y
Bala
, a magwyd ef yn
Nolgellau
. Wedi ychydig addysg elfennol, prentisiwyd ef yn
deiliwr
. Yn
1830
aeth yn
bregethwr
cyflogedig i
Ferthyr Tydfil
; wedi ei dderbyn i'r weinidogaeth gwasanaethodd gylchdeithiau
Caernarfon
(
1832
),
Biwmares
(
1834
),
Lerpwl
(
1836
),
Treffynnon
(
1838
),
Llanasa
(
1840
),
Lerpwl
(
1843
),
Bangor
(
1846
),
Merthyr Tydfil
(
1849
),
Crughywel
(
1852
),
Manceinion
(
1854
),
Lerpwl
(
1857
), a
Dinbych
(
1860
). Priododd
Elizabeth
, merch y
Parch.
David
Evans
‘
y cyntaf
.’
Bu f. yn
Ninbych
dydd Nadolig 1861
. Yr oedd yn un o brif bregethwyr
Cymru
yn ei ddydd. Cyhoeddodd gyfieithiad diwygiedig o esboniad
John
Wesley
ar y
Testament Newydd
, cyfieithiad o bregeth gan
Thomas
Jackson
(
Trefnyddiaeth Wesleyaidd
), ac o lyfr gan
R.
Young
(
Cyfarchiad Caredig i rai newydd ddychwelyd
,
1849
). Ysgrifennodd
Diffyniad Wesleyaeth
,
1853
, yn erbyn y ‘
Diwygwyr Wesleaidd
’ a flinai gylchdeithiau
Deau Cymru
. Yr oedd hefyd yn un o
olygyddion
Casgliad o Hymnau
,
1845
.
Llyfryddiaeth:
-
Griffith Jones
,
Byr-gofiant a galareb am y diweddar Barch.
Rowland Hughes, gweinidog yr efengyl yn nghyfundeb y
trefnyddion Wesleyaidd
, Bangor, 1862
,
1862
;
-
Rowland Hughes
,
Pregethau, darlithiau, a thraethodau wedi ei
olygu, ynghyda darlith ar ei fywyd a'i athrylith
,
Caernarfon, 1877
(gol.
J. H. Evans
);
-
J. Jones
,
Y Bywgraffydd Wesleyaidd yn cynwys
bras-hanes am un a thriugain o weinidogion Wesleyaidd
Cymreig yn nghyda 35 o weinidogion a gwyr lleyg
Saesonig
, Machynlleth, 1866
, 125-9;
-
Yr Eurgrawn Wesleyaidd
, Dolgellau
,
1863
, 133-8, 177-9, 221-5, 265-8, 309-16.
Awdur:
Y Parch. Griffith Thomas Roberts, M.A., (1887-1977), Tregarth, Bangor /
Talsarnau