Llyfrgell Genedlaethol Cymru :: Y Bywgraffiadur Cymreig

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

HUGHES , RICHARD (bu f. 1618 ), Cefn Llanfair , sir Gaernarfon , bardd , etc.; mab Huw ap Rhisiart ap Dafydd o Gefn Llanfair [q.v.] . (Nid yr un oedd Huw Llŷn â Huw ap Rhisiart , er bod yr olaf hefyd yn fardd .) Aeth i Lundain , ac ymunodd â'r fyddin ac yn ôl un englyn o'i waith gellir casglu iddo fod yn ymosodiad llwyddiannus y Prydeinwyr yn 1596 ar borthladd Cadiz yn Sbaen , yn un o 150 o Gymry sir Gaernarfon yn yr ymgyrch hwnnw. Gwyddom hefyd iddo fod yn ‘ pedisequus ’ y frenhines Elizabeth , a'r brenin Iago ar ôl hynny, ac iddo gael blwydd-dâl o £50 ar ôl marwolaeth John Hedde .

Nid oes nac awdl na chywydd ar glawr o'i waith, ond y mae rhai englynion. Ond ei gerddi rhydd yw ei gerddi pwysicaf. Ceir ei waith yn Cymdeithas Llên Cymru , i, Carolau Richard Hughes , a Cymdeithas Llên Cymru , v-vi, Caniadau yn y Mesurau Rhyddion , lle y ceir ar dud. 49 ganddo dri phennill o faled, ‘ Bywyd y Bugail ’; gw. Jnl. Welsh Bibliog. Soc. , ii, 243, ‘ An Early Printed Welsh Ballad .’ Ceir ei waith hefyd yn Cynfeirdd Lleyn , Canu Rhydd Cynnar ( T. H. Parry-Williams ), ac yn B.B.C.S. iii, 128, ‘ Cyfeiriadau at Richard Hughes, Cefn Llanfair .’ Bardd serch ydoedd; bardd serch a ragflaenodd Huw Morys a'i ysgol. Tri mesur sydd ganddo yn ei gerddi, ac y mae'r rhan fwyaf ohonynt ar ffurf ymddiddan. Y mae blas gwlad ar ei ganu. Bu f. yn 1618 ; claddwyd ef yn eglwys Llanbedrog , ac ysgrifennodd Gruffydd Phylip farwnad arno ( Cymm., xlii , 199).

Llyfryddiaeth:

At y cyfeiriadau a roddwyd uchod ychwaneger T. Parry , ‘Tri Chyfeiriad at William Salesbury,’ yn Bulletin of the Board of Celtic Studies ix, 108, a J. E. Griffith , Pedigrees of Anglesey and Carnarvonshire Families , 1914 , 224.

Awdur:

David Gwenallt Jones, M.A., (1899-1968), Aberystwyth