Llyfrgell Genedlaethol Cymru :: Y Bywgraffiadur Cymreig

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

GRYFFYTH , JASPER (bu f. 1614 ), clerigwr warden ysbyty Rhuthyn, caplan yr archesgob Bancroft, casglwr llawysgrifau . Ni wyddys ddim manylion am ddechrau ei yrfa nac am ei gwrs addysg. Ymddengys mai brodor o Gegidfa , ger y Trallwng , ydoedd; yr oedd ganddo eiddo yno, a gadawodd arian i dlodion y plwyf hwnnw i'w rhannu gan ei frawd Robert . Yr oedd yn ŵr o ddysg ac ysgrifennai ei enw mewn llythrennau Hebraeg yn ei lawysgrifau. Daeth o dan nawdd Gabriel Goodman , deon Westminster , sefydlydd ysbyty Crist , Rhuthyn [q.v.] , a daliodd nifer o fywiolaethau eglwysig , rhai ohonynt, o leiaf, drwy ffafr y deon . Yr oedd yn rheithor Longstone , sir Fynwy , o 1595 i 1601 , rheithor rhan gyntaf Llansannan o 1605 i 1614 , warden ysbyty Rhuthyn o 1599 i 1606 , ficer Hinckley , ger Leicester , o 1600 hyd ei f. yn 1614 . Gwnaeth ei ewyllys ar 18 Mai , profwyd hi 28 Mai , a chladdwyd yntau yng nghangell eglwys Hinckley 25 Mai . Enwa'i wraig Mary , ei fab Bartholomew , a'i ferched Elizabeth , Marye , ac Anne , gyda'r awgrym fod y plant dan oed. Merch John Roberts , y Parc , Llanfrothen , oedd ei wraig. Mewn llythyr at Syr Robert Cotton , 1613 , enwa Jasper Gryffyth 40 o lawysgrifau Lladin a oedd yn ei feddiant, a darnau eraill mewn Cymraeg a Lladin ( B.M. MS. Cotton Jul. C. iii ). Bu rhai o'r prif lawysgrifau Cymraeg drwy ei ddwylo, e.e. Llyfr Du Caerfyrddin , Llyfr Gwyn Rhydderch , Llsgrau. Pen. 44 a 53 , Brut Dingestow (N.L.W. 5266) , Buchedd Gruffudd ap Cynan ( Pen. 17 ), a dwy lawysgrif o gyfraith Hywel yn yr Amgueddfa Brydeinig ( Harleian MS. 4353 , a Cotton. Cleopatra B. v ). Ysgrifennodd Lsgr. Llansteffan 120 , a rhannau o Lsgrau. Pen. 316 a B.M. Cotton. Vesp. A. vi .

Llyfryddiaeth:

Cylchgrawn Llyfrgell Genedlaethol Cymru , i, 168-70, a'r ffynonellau a nodir yno;
Llawysgrifau Llyfrgell Genedlaethol Cymru . 1626-7.

Awdur:

Evan David Jones, F.S.A., (1903-87), Aberystwyth